Wakacje 2026 odbywają się w wyraźnie zmienionej atmosferze bezpieczeństwa. Z badania przeprowadzonego przez Grupę IQS na zlecenie Warty wynika, że 41 proc. Polaków czuje się za granicą mniej bezpiecznie niż rok temu. Na decyzje wyjazdowe wpływają już nie tylko tradycyjne obawy związane z chorobą, wypadkiem czy kradzieżą, ale także napięcia geopolityczne, konflikty zbrojne i ryzyko zamknięcia przestrzeni powietrznej.
Ponad 80 proc. badanych planuje urlop między czerwcem a wrześniem. Nie oznacza to jednak, że Polacy masowo rezygnują z wyjazdów. Raczej dostosowują plany do nowej sytuacji. Według badania konflikt na Bliskim Wschodzie wpływa na decyzje połowy respondentów. Najczęściej reakcją jest wybór krajów uznawanych za bezpieczne – tak deklaruje 57 proc. badanych – albo pozostanie przy podróżach w granicach Europy, co wskazuje 47 proc.
Zmienia się również podejście do zabezpieczenia wyjazdu. Z obawy przed zaostrzeniem sytuacji międzynarodowej, odwołaniem podróży czy zamknięciem przestrzeni powietrznej 31 proc. badanych rozważa wykupienie ubezpieczenia od kosztów rezygnacji.
Choroba i wypadek nadal na czele obaw
Mimo większej obecności geopolityki w wakacyjnych kalkulacjach, lista najczęściej wskazywanych ryzyk pozostaje dość klasyczna. Nagłego zachorowania za granicą obawia się 56 proc. Polaków. Wypadek lub uraz wskazuje 53 proc. respondentów, a kradzież 44 proc.
Jednocześnie 29 proc. badanych deklaruje, że podczas wakacji obawia się ataków terrorystycznych, wojny, upadku rakiet lub dronów. To pokazuje, że ryzyka do niedawna kojarzone głównie z informacjami ze świata zaczęły realnie wpływać na sposób planowania wypoczynku.
Dla branży turystycznej to istotna zmiana. Bezpieczeństwo kierunku, możliwość elastycznej rezerwacji, komunikacja w sytuacjach kryzysowych i jasne zasady rezygnacji z wyjazdu mogą mieć w tym sezonie większe znaczenie niż w poprzednich latach.
EKUZ nadal bywa przeceniany
Badanie Warty pokazuje jednak, że obawy nie zawsze przekładają się na decyzje o zakupie ochrony ubezpieczeniowej. Aż 41 proc. osób, które nie kupują polisy turystycznej, rezygnuje z niej, ponieważ uważa, że wystarczy im karta EKUZ.
Problemem pozostaje również niewiedza o zakresie działania Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego. Połowa Polaków uważa, że EKUZ gwarantuje za granicą darmowe leczenie na takich samych zasadach jak w Polsce. Kolejne 21 proc. sądzi, że karta pokrywa koszty leczenia bez żadnego limitu.
– Niestety, wokół EKUZ narosło dużo mitów. Warto pamiętać, że nie działa on w placówkach prywatnych, nie funkcjonuje w popularnych destynacjach poza UE, np. w Turcji, i przede wszystkim całkowicie wyklucza pokrycie kosztów transportu medycznego do kraju. Powrót do Polski specjalistycznym samolotem sanitarnym kosztuje kilkadziesiąt tysięcy euro, za co bez ubezpieczenia podróżnego pacjent płaci z własnej kieszeni. EKUZ to ważny element bezpiecznego podróżowania, ale nie zapewnia tak szerokiej ochrony jak polisa turystyczna – mówi Dorota Dziubałko, ekspertka ubezpieczeń turystycznych Warty.
Z punktu widzenia rynku turystycznego to wciąż jeden z ważniejszych tematów edukacyjnych. EKUZ daje dostęp do publicznej opieki zdrowotnej w państwach UE i EFTA na zasadach obowiązujących w danym kraju, ale nie jest pełnym ubezpieczeniem podróżnym. Nie obejmuje między innymi leczenia prywatnego, kosztów transportu medycznego do Polski czy wielu usług assistance.
Polisa częściej przy droższych wyjazdach
Warta zwraca również uwagę na charakterystyczny paradoks. Polacy częściej kupują ubezpieczenie wtedy, gdy sam wyjazd jest dużym wydatkiem. Granicą staje się budżet 5 tys. zł na osobę. Powyżej tej kwoty polisę wykupuje 31 proc. podróżnych. Przy tańszych i krótszych pobytach, trwających od czterech do siedmiu dni, ochrona bywa pomijana.
To podejście może być ryzykowne, bo koszt leczenia za granicą nie zależy od ceny wyjazdu. Tani bilet lotniczy czy krótki city break nie oznaczają, że ewentualna pomoc medyczna będzie tania. W razie hospitalizacji, operacji lub konieczności transportu do kraju rachunki mogą szybko sięgnąć dziesiątek, a nawet setek tysięcy złotych.
– Polacy ubezpieczają wyjazd tylko wtedy, gdy staje się on dużą inwestycją finansową. Granicą jest budżet 5 tys. zł na osobę – powyżej tej kwoty ubezpiecza się aż 31 proc. podróżnych. Przy tańszych i krótszych wyjazdach, trwających od czterech do siedmiu dni, całkowicie odpuszczamy ochronę. To błąd, ponieważ tani bilet lotniczy do Włoch nie oznacza przecież, że tamtejszy lekarz też będzie tani – podkreśla Dorota Dziubałko.
Ekspertka Warty proponuje stosowanie prostej „reguły 2 procent”, czyli przeznaczenie na bezpieczeństwo medyczne około 2 proc. całego budżetu wakacyjnego. Przy wyjeździe za 4 tys. zł oznaczałoby to około 80 zł na polisę. Według badania 73 proc. Polaków kupujących ubezpieczenie robi to przede wszystkim dla poczucia spokoju podczas urlopu.
Krótkie wyjazdy też mogą skończyć się wysokim rachunkiem
Skalę potencjalnych kosztów pokazują przykłady szkód zgłoszonych do Warty i pokrytych przez ubezpieczyciela. W Turcji 6-letnie dziecko wypadło ze zjeżdżalni w aquaparku i złamało obie kości przedramienia. Ponieważ Turcja nie honoruje karty EKUZ, koszty operacji i hospitalizacji wyniosły 50 tys. zł.
Na Majorce 32-letni turysta podczas jazdy na rowerze uderzył w nierówność i doznał złamania obojczyka z przemieszczeniem. Trafił do szpitala prywatnego, gdzie EKUZ nie działał. Koszt pilnej operacji, badań i powrotu do kraju wyniósł łącznie 106 tys. zł.
We Włoszech krótki, czterodniowy city break 50-letniej turystki zakończył się pięciodniową hospitalizacją z powodu nagłego zapalenia trzustki. Koszty leczenia i powrotu do kraju dla niej oraz jej siostry wyniosły 51 tys. zł.
Wnioski z badania są istotne nie tylko dla ubezpieczycieli, ale również dla touroperatorów, agentów i całej branży obsługującej wyjazdy zagraniczne. Klienci coraz mocniej odczuwają niepewność związaną z sytuacją międzynarodową, ale jednocześnie część z nich nadal nie docenia podstawowych ryzyk zdrowotnych i finansowych. W tegorocznym sezonie znaczenia nabiera więc nie tylko sprzedaż samego wyjazdu, lecz także rzetelne informowanie o realnym zakresie ochrony i ograniczeniach EKUZ.
Źródło: Warta, badanie Grupy IQS przeprowadzone metodą CAWI w maju 2026 r. na ogólnopolskiej, reprezentatywnej próbie 2000 osób w wieku 18+, wyjeżdżających za granicę w celach wypoczynkowych.
