Konwent Marszałków Województw RP przyjął stanowisko w sprawie planowanej opłaty turystycznej. Marszałkowie popierają samą ideę stworzenia stabilnego źródła finansowania rozwoju turystyki, ale wskazują, że środki nie powinny trafiać wyłącznie do gmin i Polskiej Organizacji Turystycznej. W ich ocenie nowy system musi uwzględniać również samorządy województw oraz regionalne organizacje turystyczne.
Stanowisko nr 14 zostało przyjęte 24 czerwca 2026 roku i odnosi się do trwających prac nad nowymi zasadami dotyczącymi opłaty turystycznej. Konwent zwraca uwagę, że turystyka jest obszarem, w którym zadania realizowane są na różnych poziomach: lokalnym, regionalnym i krajowym. Dlatego także mechanizm finansowania powinien odzwierciedlać ten podział kompetencji.
Marszałkowie pozytywnie oceniają kierunek zmian, czyli próbę stworzenia długofalowego źródła środków na rozwój turystyki. Jednocześnie podkreślają, że projektowany system powinien obejmować wszystkie podmioty uczestniczące w promocji i rozwoju oferty turystycznej, a nie tylko część instytucji odpowiedzialnych za ten obszar.
Regiony przypominają o swojej roli
W stanowisku wskazano, że propozycja przekazywania wpływów z opłaty turystycznej wyłącznie gminom i POT pomija rolę samorządów województw oraz regionalnych organizacji turystycznych. Tymczasem to na poziomie regionalnym prowadzone są liczne działania związane z tworzeniem i promocją produktów turystycznych, rozwojem marek regionów, kampaniami promocyjnymi w kraju i za granicą oraz wsparciem infrastruktury turystycznej.
Konwent przypomina także, że samorządy województw są głównymi finansującymi działalność regionalnych organizacji turystycznych. To one przygotowują i realizują regionalne strategie rozwoju turystyki, a ROT-y odgrywają istotną rolę w przekładaniu tych strategii na konkretne działania promocyjne i produktowe.
W ocenie marszałków pominięcie szczebla regionalnego w podziale środków doprowadziłoby do sytuacji, w której zakres realizowanych zadań nie miałby odzwierciedlenia w dostępie do finansowania. Innymi słowy, regiony nadal odpowiadałyby za dużą część działań strategicznych i promocyjnych, ale bez udziału w nowym mechanizmie finansowym.
Potrzebny przejrzysty system redystrybucji
Konwent nie kwestionuje roli gmin w obsłudze ruchu turystycznego. W stanowisku zaznaczono, że samorządy lokalne ponoszą realne koszty związane z przyjmowaniem turystów. Dotyczy to między innymi utrzymania infrastruktury, porządku, transportu czy usług publicznych w miejscowościach o dużym natężeniu ruchu.
Marszałkowie wskazują jednak, że działania o charakterze strategicznym, promocyjnym i wizerunkowym, obejmujące całe regiony oraz rynki krajowe i zagraniczne, finansowane są przede wszystkim przez województwa i regionalne organizacje turystyczne. Dlatego nowy system powinien opierać się na przejrzystym i sprawiedliwym mechanizmie redystrybucji środków.
W praktyce oznaczałoby to włączenie do podziału środków nie tylko gmin i POT, ale również poziomu regionalnego. Taki model miałby lepiej odpowiadać rzeczywistemu układowi zadań w polskiej turystyce.
POT, ROT i LOT w jednym systemie
Marszałkowie opowiadają się także za wzmocnieniem całego systemu promocji turystycznej opartego na współpracy trzech poziomów: Polskiej Organizacji Turystycznej, regionalnych organizacji turystycznych oraz lokalnych organizacji turystycznych. Ich zdaniem tylko model obejmujący POT, ROT i LOT pozwoli prowadzić spójne działania promocyjne oraz skutecznie rozwijać ofertę turystyczną lokalnie, regionalnie i w skali całego kraju.
W stanowisku pojawiła się również propozycja rozważenia zmiany nazwy planowanej „opłaty turystycznej”. Konwent sugeruje, że bardziej adekwatnym rozwiązaniem mogłaby być nazwa wskazująca na cel mechanizmu, na przykład „Fundusz Rozwoju i Promocji Turystyki Polskiej”. Taki fundusz miałby zapewniać stabilne finansowanie działań promocyjnych, inwestycyjnych i interwencyjnych, bez dodatkowego obciążania budżetu państwa i samorządów.
FROT popiera stanowisko marszałków
Stanowisko Konwentu Marszałków z zadowoleniem przyjęło Forum Regionalnych Organizacji Turystycznych. FROT podkreśla, że postulaty marszałków są zbieżne z argumentami przedstawianymi przez regionalne organizacje turystyczne od wielu lat.
Forum zgadza się z oceną, że skuteczny i trwały system finansowania rozwoju turystyki powinien uwzględniać rolę regionów oraz ROT-ów. To one od lat uczestniczą w budowie i promocji oferty turystycznej województw, współpracując zarówno z samorządami, jak i branżą.
FROT deklaruje również gotowość do udziału w dalszych pracach nad rozwiązaniami, które pozwolą stworzyć spójny i efektywny model finansowania polskiej turystyki. Dla branży dyskusja o opłacie turystycznej ma znaczenie zasadnicze, ponieważ dotyczy nie tylko nowego źródła pieniędzy, ale także tego, kto i na jakim poziomie będzie decydował o ich wykorzystaniu.
